Ekonomi

Pandemiden sonra savaş geliyor!

Savaş riski paralı beşerler tarafından daima olarak küçümsenir. Evet, yatırımcılar artık salgınların meydana gelebileceğini,iş ve tatil seyahatlerini aksatabileceğini anlıyor.

Tekrar de, her nasılsa, Wall Street, Londra ve benzerleri, aşıların gelişmiş dünya nüfusunun birçoklarına dağıtılmasının akabinde sorunun sona ereceğine inanıyor üzere görünüyor. 1990’ların barış ve özgür finansal akış varsayımları bir kere daha işe yarayacak beklentisi hakim.

Fakat devlet güdümlü ekonomiler savaş ekonomileri haline gelir ve savaş ekonomileri eserlerini kullanma eğilimindedir. Savaşlardan evvel tipik olarak sermaye denetimleri uygulanır ve birçok global yatırımcı bu mümkünlüğü hesaba katmaz.

1980’lerden beri aşağı üst olduğu üzere para ünitelerinin her vakit korunabilir, takas edilebilir ve taşınabilir olacağını düşünüyorlar. Hayır. Gelecek jenerasyon siyaset yapıcıların finansal sınıfı zaıflatmak istediklerine inanıyorum ve formüllerinden biri de sermaye akışları üzerinde denetim dayatmak olacak. ABD’de bile.

Ben dahil birçok insan Biden idaresini ölçülü bir hükümet olarak düşünüyor. Tekrar de cumhurbaşkanının ekonomik canlanma hakkındaki siyaset konuşması, Roosevelt idaresinin “Demokrasi Cephaneliği” yine sermayelendirme programını bir model olarak gösterdi. Yeni ABD lideri, aşı ve tıbbi gereç üreticilerine İkinci Dünya Savaşı Savunma Üretim Yasası’nın gerekliliklerini dayattı.

İkinci Dünya Savaşı öncesinden doksanlı yılların başına kadar Savunma Bakanlığı’nın elinde tuttuğu ölçüden daha fazla “stok” yaratmaktan bahsetti. Yabancılara ve pazarlara güvenmek – hayır! Yabancılara ve piyasalara olan inanç eksikliği artık daha az lakin Donald Trump’ın kaba, açık savaşçılığından ve kürselleşme zıtlığından daha direkt.

Tahminen Biden ve onun için bu lisanı yazanların bir manası vardır. Büyük savaş periyotlarından evvel iç istikrarsızlık ve daha küçük milletlerarası savaşlar gelir. Parası olan beşerler, Batı Sahra’dan Mısır ile Etiyopya ortasında büyüyen çatışmaya kadar, Kuzey Afrika’daki birbirine bağlı savaşlara çok az dikkat ettiler. Azerbaycan-Ermenistan savaşından bahsetmeye bile gerek yok.

İspanya iç savaşında kara ve hava akınlarının radyo tarafından koordine edilmesinin yararını kanıtladığı üzere, bilhassa ikinci çatışma Azerbeycan-Ermenistam), konvansiyonel savaşta insansız hava araçlarının kullanımı için bir test alanı olarak memleketler arası ordular tarafından yakından izlendi.

En acil mali ve ekonomik şok, muhtemelen İsrail-BAE’nin İran’a saldırısından kaynaklanacaktır. Bu o kadar uzun müddettir ortaya çıkıyor ki, beşerler bu fikre karşı uyuşmuş durumda, ancak bence bu, olmamasından daha olası. İran liderliği daha çaresiz ve İsrail, rastgele bir kısıtlayıcı ABD görüşünden çok daha bağımsız.

ABD Donanması, Pearl Harbor’a Japon saldırısı öncesinde on buçuk yıl Japonya ile savaş oyunları oynadı. Yeniden de olay gerçekleştiğinde ABD’li kumandanlar şaşırdı. ABD pay senedi piyasalarında tüm vakitlerin en düşük düzeyine altı ay sonra ulaşıldı.

İran’ın çatışma tehdidinden biraz daha uzun bir vakit diliminde, Çin’in Tayvan’ı dahil etme konusundaki ulusal taahhüdü var. İş dünyası ve finans insanları (Çin’dekiler de dahil), adaya yönelik düşmanca bir Çin ablukasının, askeri bir ele geçirme teşebbüsü planına aldırmayan, bunun ekonomik olarak savurgan ve gereksiz olacağı sonucuna vararak rasyonel ticari hesaplar içindeler.

Ne yanlış gidebilir? Yatırımcıların 2021’de piyasalara yönelik büyük risklere ait görüşleri

Fakat savaşın nedenlerinin klasik tahlilinde, endişe ve onur çıkardan evvel gelir. Amerikalılar yarı iletken chiplerde stratejik üstünlükleri olması gerektiğini söylüyor. Elektronik çağının Ruhr’u Tayvan olmadan buna nasıl sahip olabilirler? Ve Çin’in anlayışına nazaran, Tayvan ile tekrar birleşme kuşaklar için bir mecburilik; hatta bir onur problemi diyebilirsiniz.

Çok kaldıraçlı bir dünyada ani çatışmanın neden olacağı piyasa oynaklığı, son global finansal krizin meselelerini çözmesi beklenen finansal takas odaları (CCP) tarafından karşılanamayan tüm marj davetlerinin annesinin yaratılması gereğine yol açacaktır. ABD, İngiltere ve öbür hükümetler CCP’leri – bir defa kurtardıktan sonra, inanıyorum ki, milletlerarası sermaye denetimleri uygulayacaklar.

Bu nedenle, büyük varlık yöneticilerinin varlık ve yükümlülükleri ülkeye yahut para ünitesi alanına nazaran daha yakından eşleştirmeleri için finansal model manasında olmasa da jeopolitik mantıklı yaklaşımı ele almaları kıymetli.  Serbest memleketler arası sermaye akışları ve bunlarla temaslı finansal muhafazalar politik olarak kırılgan hale geldi.

Savaş beklediğinizden daha süratli gelir ve düşündüğünüzden daha fazla özgürlüğe mal olur.

FT

Daha Fazla Göster

İlgili Makaleler

Bir Cevap Yazın

Başa dön tuşu
%d blogcu bunu beğendi: